یافته های جدید از ضعف هزار شهر ایران در مقابل آلودگی هوا
نیو وبلاگ: محققان دانشکدگان مدیریت دانشگاه تهران ضعف هزار شهر ایران در مقابل آلودگی هوا را ارزیابی کردند.
به گزارش نیو وبلاگ به نقل از دانشگاه تهران، نتایج پژوهشی از جانب محققان دانشگاه تهران نشان میدهد که شهر های ایران از نظر ضعف در مقابل آلودگی هوا، تفاوت های قابل توجهی از نظر مکانی و زمانی دارند و شرایط اقلیمی، تراکم جمعیت، زیرساخت های شهری و ظرفیت سازگاری شهرها نقش تعیین کننده ای در شدت این ضعف ایفا می کنند.
این پژوهش که با بررسی هزار شهر ایران انجام شده است، با استفاده از داده های ماهواره ای، اطلاعات اقلیمی، داده های زیرساختی و جمعیتی و استفاده از مدلهای پیشرفته تصمیم گیری فضایی، الگوی فصلی ضعف شهر های کشور در مقابل آلودگی هوا را مورد ارزیابی قرار داده است. این مطالعه توسط دکتر محمد کریمی فیروزجائی، عضو هیات علمی دانشکدگان مدیریت دانشگاه تهران، با همکاری محمد فرهادی، دانش آموخته کارشناسی ارشد دانشگاه تهران و مطهره عباسی نوده، دانشجوی دکتری دانشگاه تهران، انجام شده است.
محمد کریمی فیروزجائی، با اشاره به یافته های این مطالعه عنوان کرد: نتایج این مطالعه نشان میدهد که ضعف شهر های ایران در مقابل ذرات معلق، الگوی کاملا فصلی دارد و در فصل تابستان به بیشترین میزان خود می رسد. افزایش دما، کاهش بارش و پایداری بیشتر جو در این فصل، شرایط را برای تشکیل کانون های شدید آلودگی در خیلی از مناطق کشور فراهم می آورد.
وی اضافه کرد: بررسی ها نشان داد که میانگین شاخص آئروسل های جذب کننده پرتو فرابنفش از ۰٫۳۰۸ در زمستان به ۰٫۵۱۷ در تابستان افزایش خواهد یافت و در این فصل، ۸۹ شهر کشور در طبقه ضعف خیلی بالا قرار می گیرند. این کانون ها به طور عمده در مناطق مرکزی و جنوبی ایران متمرکز هستند.
عضو هیات علمی دانشگاه تهران افزود: در مقابل، ضعف ناشی از گازهای گلخانه ای از الگوی متفاوتی پیروی می کند و بر خلاف ذرات معلق، نوسانات فصلی کمتری دارد. بیشترین میزان ضعف ناشی از این آلاینده ها در فصل زمستان مشاهده شد؛ به صورتی که ۵۵ شهر کشور در این فصل در طبقه ضعف خیلی بالا قرار گرفتند. این شهرها به طور عمده شامل کلان شهرها و مراکز عمده جمعیتی کشور هستند.
وی تصریح کرد: یافته های این مطالعه همینطور نشان میدهد که ظرفیت سازگاری شهرها در مقابل آلودگی هوا در مناطق شمالی و غربی کشور بمراتب بیش از مناطق مرکزی، شرقی و جنوب شرقی ایران است. محققان دلیل این مساله را شرایط اقلیمی مناسب تر، پوشش گیاهی گسترده تر، بارش بیشتر و دسترسی بهتر به زیرساخت های شهری و خدمات عمومی مطرح می کنند.
بر اساس این مطالعه، تمرکز بالای جمعیت در کلان شهرها یکی از عوامل اصلی افزایش ضعف در مقابل آلودگی هوا شمرده می شود.
عضو هیات علمی دانشکدگان مدیریت اظهار داشت: بر طبق این پژهش در فصل تابستان تنها حدود ۱۰ درصد جمعیت کشور در طبقه ضعف خیلی پایین ناشی از ذرات معلق قرار دارند، در حالیکه حدود ۷۵ درصد جمعیت در طبقات متوسط تا خیلی بالا قرار می گیرند که مبین افزایش گسترده ریسک آلودگی هوا در فصل گرم سال است. همچنین، در تمامی فصول سال بیشتر از ۵۴ تا ۵۹ درصد جمعیت کشور در طبقه ضعف خیلی بالای ناشی از گازهای گلخانه ای قرار دارند که نشان دهنده ماهیت ساختاری و مزمن این مخاطره در شهر های ایران است.
کریمی فیروزجائی تاکید کرد: نتایج این مطالعه نشان میدهد که مدیریت آلودگی هوا در ایران نیازمند نگاهی دوگانه است؛ از یک سو باید سیاستهای کوتاه مدت و فصلی برای کاهش اثرات ذرات معلق، بخصوص در فصل تابستان، اجرا شود و از طرفی، اصلاحات ساختاری بلند مدت در حوزه کنترل انتشار آلاینده ها، توسعه زیرساخت های سبز شهری و توزیع عادلانه خدمات و امکانات شهری در دستور کار قرار گیرد.
پژوهشگران اعتقاد دارند چهارچوب ارایه شده در این مطالعه می تواند به شناسایی کانون های بحرانی آلودگی هوا، اولویت بندی مداخلات مدیریتی و تدوین سیاستهای مبتنی بر شواهد برای برنامه ریزی پایدار شهری در کشور کمک نماید.
نتایج این مطالعه در مقاله ای با عنوان Assessing seasonal vulnerability of ۱۰۰۰ Iranian cities to air pollution using integrated geospatial and multi-criteria decision framework در مجله بین المللی Sustainable Cities and Society با ضریب تأثیر ۱۳ انتشار یافته است. لینک دسترسی به این مقاله در
اینجا
آمده است.
حرف آخر اینکه این مطالعه توسط دکتر محمد کریمی فیروزجائی، عضو هیئت علمی دانشکدگان مدیریت دانشگاه تهران، با همکاری محمد فرهادی، دانش آموخته کارشناسی ارشد دانشگاه تهران و مطهره عباسی نوده، دانشجوی دکتری دانشگاه تهران، انجام شده است. این شهرها به صورت عمده شامل کلان شهرها و مراکز عمده جمعیتی کشور هستند. وی خاطرنشان کرد: یافته های این مطالعه همچنین نشان میدهد که ظرفیت سازگاری شهرها در مقابل آلودگی هوا در مناطق شمالی و غربی کشور بمراتب بیشتر از مناطق مرکزی، شرقی و جنوب شرقی ایران است.
منبع: نیو وبلاگ
این مطلب را می پسندید؟
(0)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب