فقر مطلق، سوءتغذیه کودکان و نقش کالا برگ در ایران
به گزارش نیو وبلاگ، مدیرعامل موسسه همیاری طی یادداشتی به مبحث فقر مطلق، سوءتغذیه کودکان و نقش کالا برگ در ایران پرداخت.
یادداشت مهمان، امیرحسین قاسمی، مدیرعامل موسسه همیاری
: بحث فقر مطلق و نتایج آن، خصوصاً در عرصه سلامت کودکان، در سالیان اخیر به یکی از جدی ترین دغدغه های اجتماعی در ایران تبدیل گشته است. اظهارات مسئولان ارشد کشور همچون محمدباقر قالیباف (رئیس مجلس شورای اسلامی) درباره ی گستردگی فقر مطلق، و همینطور هشدارهای مسئولان حوزه سلامت در وزارت بهداشت درباره ی سوءتغذیه کودکان، نشان داده است که مساله از سطح یک «چالش اقتصادی» فراتر رفته و به یک بحران اجتماعی–سلامتی نزدیک شده است. در این یادداشت، سه محور اصلی بررسی می شود: 1. برآوردهای غیررسمی درباره ی فقر مطلق در ایران2. ارتباط فقر مطلق با سوءتغذیه کودکان3. نقش کوپن و این که برای جبران کمبود لبنیات کودکان چقدر باید افزایش یابد۱) فقر مطلق در ایران؛ آمار رسمی در مقابل برآوردهای غیررسمیدر سطح بین المللی، نهادهایی مانند بانک جهانی فقر مطلق را با معیار «کمتر از حدود ۲ دلار در روز (برحسب برابری قدرت خرید)» می سنجند. بر طبق این تعریف، درصد بسیار کمی از جمعیت ایران فقیر مطلق به حساب می آیند. اما این معیار با حقیقت معیشت در ایران هماهنگی کامل ندارد؛ چون هزینه مسکن، خوراک و درمان در ایران به گونه ای افزایش پیدا کرده که حتی خانوارهایی با درآمد بیشتر از این معیار جهانی هم در عمل از تأمین نیازهای اساسی ناتوان اند. در مقابل، برآوردهای غیررسمی و اظهارات داخلی تصویر بسیار نگران کننده تری عرضه می دهند. برمبنای سخنان رئیس مجلس، حدود یک سوم جمعیت ایران (نزدیک به ۳۰ تا ۳۵ میلیون نفر) در وضعیت فقر مطلق یا نزدیک به آن قرار دارند. این یعنی بخش بزرگی از جامعه حتی برای تأمین حداقل های زندگی (خوراک کافی، مسکن حداقلی، بهداشت پایه) گرفتار مشکل است.۲) فقر مطلق و سوءتغذیه کودکان؛ حلقه ای خطرناکیکی از مستقیم ترین نتایج فقر مطلق، کاهش کیفیت تغذیه کودکان است. در شرایط فشار اقتصادی، خانواده ها به طور معمول هزینه های خوراکی با ارزش تغذیه ای بالا (مانند گوشت، لبنیات، میوه و سبزی) را کم می کنند یا حذف می کنند. نتیجه آن می شود: • کاهش دریافت پروتئین• کمبود کلسیم و ویتامین ها• افزایش ریسک کم وزنی، کوتاه قدی و ضعف سیستم ایمنی در کودکاننهادهای بین المللی مانند یونیسف هم در گزارش های خود اخطار داده اند که قسمتی از کودکان ایرانی با درجاتی از سوءتغذیه یا کمبود ریزمغذی ها مواجه اند. باآنکه آمار رسمی دقیقی از طرف رئیس مجلس درباره ی «تعداد کودکان گرفتار سوءتغذیه» اعلام نشده، اما وقتی حدود یک سوم جمعیت کشور زیر خط فقر مطلق باشند، بطور منطقی می توان اظهار داشت که میلیونها کودک در خانوارهای فقیر در معرض خطر سوءتغذیه قرار دارند.۳) کالابرگ؛ کمک مقطعی یا راهکار پایدار؟دولت برای کاهش فشار معیشتی بر دهک های پایین، طرح کوپن الکترونیکی را اجرا کرده است. قسمتی از این طرح به حمایت غذایی کودکان (به ویژه کودکان گرفتار سوءتغذیه) اختصاص دارد. اما طبق اظهارات مسئولان حوزه سلامت، کوپن فعلی لبنیات را به میزان کافی پوشش نمی دهد و در عمل، خیلی از خانواده های هدف هنوز قادر به تأمین مصرف سفارش شده لبنیات برای کودکان خود نیستند. چرا لبنیات مهم است؟لبنیات منبع اصلی کلسیم، پروتئین و برخی ویتامین هاست و برای رشد استخوان، دندان و تکامل جسمی کودک نقش کلیدی دارد. حذف یا کاهش شدید لبنیات از سبد غذایی کودک می تواند نتایج طولانی مدت داشته باشد؛ همچون کوتاه قدی، پوکی استخوان در آینده و ضعف سیستم ایمنی.۴) برآورد عددی: کوپن چقدر باید افزایش یابد تا کمبود لبنیات کودک جبران شود؟برای یک برآورد تقریبی، این مفروضات را درنظر گرفتیم: نیاز تغذیه ای یک کودک ۲ تا ۵ سال• حدود ۲ تا ۳ واحد لبنیات در روز• معادل تقریباً: • ۴۰۰ تا ۵۰۰ میلی لیتر شیر• مقداری ماست یا پنیرهزینه تقریبی لبنیات (با قیمت های بازار آزاد)با درنظر گرفتن قیمت های رایج لبنیات در بازار: • ۵۰۰ میلی لیتر شیر در روز ≈ حدود ۲۵ هزار تومان• سهم معادل ماست/پنیر ≈ حدود ۲۰ تا ۲۵ هزار تومان• جمع روزانه ≈ حدود ۴۵ تا ۵۰ هزار تومان• جمع ماهانه ≈ حدود ۱.۴ تا ۱.۶ میلیون تومان فقط برای لبنیات یک کودکنتیجهاگر هدف این باشد که کوپن بتواند فقط نیاز لبنیات یک کودک را بطور حقیقی پوشش دهد، اعتبار ماهانه آن باید در همین حدود افزایش پیدا کند. این رقم تازه فقط برای لبنیات است و شامل سایر اقلام غذایی ضروری (گوشت، حبوبات، میوه، سبزی، تخم مرغ و…) نمی گردد. در صورتیکه میزان فعلی کوپن برای کودکان، فاصله قابل توجهی با این عدد دارد. ازاین رو کوپن فعلی از نظر عددی توان جبران کمبود لبنیات کودکان را ندارد و برای اثربخشی حقیقی باید افزایش چشم گیر پیدا کند.جمع بندی نهایی1. برآوردهای غیررسمی و اظهارات مسئولان داخلی نشان داده است حدود یک سوم جمعیت ایران در فقر مطلق یا نزدیک به آن قرار دارند.2. این سطح از فقر، بطور مستقیم با افزایش ریسک سوءتغذیه کودکان مرتبط می باشد.3. طرح کوپن قدمی مثبت در راستای حمایت غذایی است، اما در شکل فعلی، توان جبران کمبود اقلام مهمی مانند لبنیات را ندارد.4. به جهت اینکه فقط نیاز لبنیات یک کودک به صورت حقیقی پوشش داده شود، اعتبار ماهانه ای در حدود ۱.۴ تا ۱.۶ میلیون تومان لازم است؛ رقمی که نشان داده است فاصله سیاست حمایتی موجود با نیاز حقیقی بسیار زیاد است. خلاصه اینکه اما این معیار با حقیقت معیشت در ایران هماهنگی کامل ندارد؛ چون هزینه مسکن، خوراک و درمان در ایران بگونه ای افزوده شده که حتی خانوارهایی با درآمد بیشتر از این معیار جهانی هم در عمل از تامین نیازهای اساسی ناتوان اند. حذف یا کاهش شدید لبنیات از سبد غذایی کودک می تواند نتایج طولانی مدت داشته باشد؛ همچون کوتاه قدی، پوکی استخوان در آینده و ضعف سیستم ایمنی.۴) برآورد عددی: کوپن چقدر باید افزایش یابد تا کمبود لبنیات کودک جبران شود؟برای یک برآورد تقریبی، این مفروضات را در نظر گرفتیم: نیاز تغذیه ای یک کودک ۲ تا ۵ سال• حدود ۲ تا ۳ واحد لبنیات در روز• معادل تقریباً: • ۴۰۰ تا ۵۰۰ میلی لیتر شیر• مقداری ماست یا پنیرهزینه تقریبی لبنیات (با قیمت های بازار آزاد)با در نظر گرفتن قیمت های رایج لبنیات در بازار: • ۵۰۰ میلی لیتر شیر در روز ≈ حدود ۲۵ هزار تومان• سهم معادل ماست/پنیر ≈ حدود ۲۰ تا ۲۵ هزار تومان• جمع روزانه ≈ حدود ۴۵ تا ۵۰ هزار تومان• جمع ماهانه ≈ حدود ۱.۴ تا ۱.۶ میلیون تومان فقط برای لبنیات یک کودکنتیجهاگر هدف این باشد که کوپن بتواند فقط نیاز لبنیات یک کودک را به طور حقیقی پوشش دهد، اعتبار ماهانه آن باید در همین حدود افزایش پیدا کند. به جهت این که فقط نیاز لبنیات یک کودک بصورت حقیقی پوشش داده شود، اعتبار ماهانه ای در حدود ۱.۴ تا ۱.۶ میلیون تومان لازم است؛ رقمی که نشان داده است فاصله سیاست حمایتی موجود با نیاز حقیقی خیلی زیاد است.
منبع: نیو وبلاگ
این مطلب را می پسندید؟
(0)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب