مجید معهود عضو هیات علمی پژوهشکده زلزله شناسی پژوهشگاه بین المللی زلزله شناسی و مهندسی زلزله و رییس مرکز شبکه لرزه نگاری باندپهن کشور در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار داشت: از ساعت ۲۰: ۴۱ شب گذشته (۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵) فعالیت لرزه ای در شرق تهران و در فاصله ۸ کیلومتری پردیس با وقوع زمین لرزه ای به بزرگی ۳.۴ بطور محسوس شروع شد.
وی اضافه کرد: بزرگ ترین زمین لرزه این دنباله لرزه ای با بزرگی ۴.۶ در ساعت ۲۳: ۴۶ رخ داد که در تهران و حتی در شهر کرج نیز احساس شد.
معهود اضافه کرد: بعد از آن دو زمین لرزه دیگر با بزرگی ۲.۶ در ساعتهای ۲۳: ۵۰ و ۰۰: ۲۰ رخ داد و سپس زمین لرزه بزرگ تری با بزرگی ۴.۰ در ساعت ۰۰: ۲۶ بامدادان به وقوع پیوست که در بعضی منطقه های تهران دو بار احساس شد.
وی اشاره کرد: علاوه بر این، چهار زمین لرزه کوچک دیگر نیز در این منطقه ثبت شده است که آخرین آنها با بزرگی ۳.۳ در ساعت ۰۵: ۵۷ بامدادان امروز (۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۵) روی داده است.
رئیس مرکز شبکه لرزه نگاری باندپهن کشور با اشاره به اینکه در مجموع ۹ زمین لرزه از شب گذشته در منطقه پردیس ثبت شده است، اظهار داشت: باتوجه به متوسط و کوچک بودن این زمین لرزه ها، تقسیم بندی آنها به پیش لرزه و پس لرزه چندان معنا ندارد؛ چونکه معمولا این اصطلاحات برای زمین لرزه های بزرگ به کار می رود و این رخدادها در مقیاس زلزله های کوچک و متوسط قرار می گیرند.
وی درباره ی محل وقوع این زمین لرزه ها اظهار داشت: محل رخداد این زمین لرزه ها در محل تلاقی گسل های مشا و شمال تهران در منطقه نزدیک پردیس است.
معهود اضافه کرد: این منطقه در گذشته نیز فعالیت لرزه ای ثبت شده داشته و این بخش از گسل های مشا و شمال تهران همچون بخش های خیلی فعال این گسل ها به شمار می روند.
وی با اشاره به موقعیت تهران نسبت به این گسل ها اظهار داشت: شهر تهران به علت نزدیکی به گسل های مهم که در گذشته نیز لرزه خیزی تاریخی قابل توجهی داشته اند، در فاصله حدود ۴۰ کیلومتری منطقه لرزه خیز پردیس قرار دارد و باتوجه به اهمیت این گسل ها و نیز قرارگیری کلان شهر تهران در مجاورت آنها، توجه ویژه به افزایش آگاهی و آمادگی مردم ضروریست.
عضو هیات علمی پژوهشکده زلزله شناسی همین طور بیان نمود: سه زمین لرزه دیگر نیز در سالهای گذشته دقیقاً در همین منطقه روی داده است؛ همچون زمین لرزه ای با بزرگی ۲.۵ در تاریخ ۱۰ ژانویه ۲۰۲۳، زمین لرزه ای با بزرگی ۲.۶ در ۷ نوامبر ۲۰۲۲ و زمین لرزه ای با بزرگی ۳.۳ در ۱۱ مارس ۲۰۱۶.
وی اضافه کرد: همین طور سحرگاه جمعه ۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۹ نیز زمین لرزه ای با بزرگی ۵.۰ در عمق ۱۱ کیلومتری و بر روی گسل مشا در فاصله ۷ کیلومتری شهر دماوند در استان تهران رخ داد.
معهود با اشاره به خاصیت های زمین شناسی منطقه اظهار داشت: محل وقوع این زمین لرزه ها در محل تلاقی گسل های مشا و شمال تهران است. گسل مشا بعنوان مهم ترین گسل البرز مرکزی شناخته می شود که آثار آن حداقل در حدود ۱۷۰ کیلومتر از آبیک تا فیروزکوه قابل مشاهده می باشد.
وی توضیح داد: در امتداد این گسل، برخی نقاط بصورت بالارانده (upthrust) و برخی نقاط بصورت رورانده (overthrust) قابل تفسیر هستند. در حوالی لواسان در شرق تهران، این گسل به دو شاخه تقسیم می شود که شاخه جنوبی آن بعنوان گسل شمال تهران شناخته می شود.
این پژوهشگر زلزله شناسی اضافه کرد: به عقیده برخی محققان، انتهای شرقی گسل شمال تهران در منطقه لواسانات قرار دارد و بصورت یک ساختار چپ پله به گسل مشا متصل می شود.
وی اضافه کرد: از مهم ترین گسل های تهران میتوان به گسل نیاوران اشاره نمود که در فاصله یک کیلومتری جنوب گسل شمال تهران و حدودا موازی با امتداد آن قرار دارد.
معهود اشاره کرد: این گسل با طول حدود ۱۲ کیلومتر بعنوان یک گسل راندگی با شیب به سوی شمال و با امتداد ENE-WSW شناخته می شود. برخی پژوهشگران نیز شواهدی از وجود حرکات امتدادلغز چپ گرد در بخش شرقی این گسل ارایه کرده اند که همچون آنها میتوان به جابه جایی بالاتر از ۵۰۰ متر یک تراس باقیمانده بصورت چپ گرد در روستای دارآباد اشاره نمود.
وی درباره ی وضعیت لرزه خیزی منطقه اظهار داشت: وقوع چنین زمین لرزه هایی برای گسل های فعال منطقه طبیعی است و باتوجه به رخداد زلزله ها در سالیان گذشته، این رخدادها نشانه تغییر روند لرزه خیزی منطقه محسوب نمی شوند.
رئیس مرکز شبکه لرزه نگاری باندپهن کشور تاکید کرد: تغییر رفتار لرزه ای ناگهانی در مناطق فعال، مانند افزایش ناگهانی یا کاهش محسوس فعالیت، می تواند نشان دهنده امکان رخداد رخدادهای بزرگ تر باشد که خوشبختانه در این منطقه چنین تغییر رفتاری دیده نشده است.
وی در انتها تصریح کرد: پتانسیل بالای لرزه خیزی در گستره استان تهران، سابقه وقوع زمین لرزه های تاریخی بزرگ و مخرب، لرزه خیزی دستگاهی بالا، وجود گسل های لرزه ای مهم با ابعاد بزرگ و فراوانی گسل های فعال گوناگون در گستره استان تهران همچون دلیلهای اهمیت لرزه ای این منطقه بشمار می رود.
منبع: newweblog.ir